افزايش جمعيّت مثبت يا منفي است؟
افزايش جمعيّت مثبت يا منفي است؟
مناظره: محمّدجواد محمودي و حسين راغفر
حسین راغفر، استاد دانشگاه و از منتقدان طرح افزایش جمعیّت به همراه محمودي، رييس مركز مطالعات و پژوهشهاي جمعيّتي آسيا و اقيانوسيه به عنوان مدافع طرح مذکور مناظرهای در خصوص نظر ريیسجمهور مبني بر افزايش جمعيّت برگزار کردند. در این مناظره که در دفتر روزنامهي تهران امروز برگزار شد، راغفر تأکید کرد که افزایش جمعیّت فقر را تشدید میکند. او افزود: بايد سياستهايي تعبيه شود كه نتايج آنها منجر شود به اينكه مردم متقاعد شوند كه آيندهي زندگي خود و فرزنداني كه توليد خواهند كرد، تضمين شده است. اگر مردم دچار نگراني و اضطراب و ناامني نسبت به آيندهي خود و خانواده باشند، طبيعتاً در واكنش به آن كنترل جمعيّت را ادامه خواهند داد. طبيعي است كه نميتوانند به فرزندانشان برسند و پذیرش هزینهي بچّهدارشدن مشکل خواهد بود.
راغفر گفت: مساله اساسي كيفيت زندگي جمعيت است. آنچه كمتر به آن توجه ميشود، كيفيت زندگي است. نكتهاي در اين طرح مغفول است و آن كيفيت زندگي است. وی اضافه کرد: عملكرد دولت طي پنج سال گذشته بهنحوي بوده كه بهرغم اينكه در اين سالها درآمدهاي عظيم نفتي را در دولت شاهد بودهايم هم فقر و هم نابرابري بهنحو بيسابقهاي گسترش يافته است. امروز نيازي به آمار و ارقام براي اثبات اينكه فقر تا چه حد به نحو كمرشكن مردم را آزار ميدهد، نيست.
راغفر در ادامه تصریح کرد: البته اگر رشد اقتصادي مثبت نباشد، افزايش جمعيت منجر به افزايش فقر ميشود. آمارهاي الكترونيكي كه از 30 هزار خانوار هر ساله توسط مركز آمار جمعآوري ميشود و از سال 63 تا 83 موجود است، نشان ميدهد كه اين آمار طي اين سالها نزولي بوده و از 1384 به بعد هم فقر و هم نابرابري افزايش پيدا كرده است. در دو سال ابتدايي فعاليت دولت نهم، دو درصد از جمعيت كشور به زير خط فقر رفتند و شدت فقر هم افزايش پيدا كرده ضمن اينكه نابرابري نيز افزايش داشته است. كيفيت زندگي نه تنها ارتقا پيدا نكرده بلكه بدتر شده و لزومي به عدد و رقم نيست. چهره فقر را در تمام كشور حتي در شهرهاي بزرگ و پايتخت كشور نيز شاهد هستيم. دولتي كه نميتواند پاسخ مناسبي به بيكاري بدهد، حق ندارد توصيه به توسعه جمعيت كند.
راغفر در پایان با اشاره به اینکه بايد سياستهاي مناسبي اتخاذ شود براي اينكه جمعيت متناسب و بهينهاي براي كشور تعريف شود، گفت: اما نكته اصلي اين است كه آيا اين جمعيت را دولت و يا سياستهاي دولتها كنترل كرده يا اينكه اين موضوع به دليل فشار اقتصادي بر مردم است كه امكان بچهدار شدن را نميدهد.
ميزان باروري كاهش يافته
محمودي، رييس مركز مطالعات جمعيت وزارتكشور هم در دفاع از افزایش جمعیت گفت: ميزان باروري كل (متوسط تعداد بچههاي زندهاي كه يك مادر در طول دوره باروري به دنيا ميآورد) به زير دو بچه كاهش يافته و اين به معني كاهش تدريجي جمعيت و نهايتا انقراض نسل است. با مراجعه به ارقام مركز آمار ايران و سازمان ملل در سال 1384 اين رقم براي ايران 8/1 فرزند است (كه حتي از آمريكا هم كمتر بوده است) يعني هر 20 نفر والدين با 18 فرزند جايگزين ميشود كه دو نفر كمتر از حد جانشيني است. محمودي در پاسخ به راغفر درباره کاهش کیفیت زندگی تصریح کرد: طبق آمارهاي مصوب بينالمللي كه در ايران محاسبه شده اين موضوع را كه كيفيت زندگي كاهش پيدا كرده است اصلا قبول ندارم. اگر بحث فقر است، كشور نسبت به قبل تغيير نكرده و بايد توجه كرد كه افزايش جمعيت هم در اين مدت داشتهايم؛ بنابراين نميتوان گفت كه افزايش جمعيت باعث فقر ميشود بلكه عوامل ديگري نيز موثر است.
محمودي افزود: هر كشوري به نسبت خود فقر و بيكاري دارد و نرخ رشد بيكاري در كشورهاي در حال توسعه 15 درصد است و اين مورد مشخصه كشور در حال توسعه است و اگر كمكاري و بيكاري پنهان را به اين مورد بيافزاييم اين رقم 30 درصد ميشود؛ اما در كشور اين نرخ 5/10 درصد اعلام شده است.
اين مطلب از سايت http://www.donya-e-eqtesad.com/Default_view.asp?@=204863 گرفته شده است. بر روي لينك http://www.haghighatnews.com/newsF-3123.html كليك كنيد و متن كامل اين مناظره را مطالعه كنيد.