روش‌هاي مقدّماتي تحليل جمعيّت

روش‌هاي مقدّماتي تحليل جمعيّت

شهلا كاظمي‌پور

 در اين كتاب روش‌هاي جمع‌آوري داده‌هاي جمعيّتي و فنون تجزيه و تحليل آن‌ها مورد بحث قرار گرفته است. كتاب مشتمل بر پنج فصل است و در پايان هر فصل نيز پرسش‌هايي جهت تمرين و آزمون توانايي دانشجويان طرّاحي شده است. در فصل اوّل با عنوان كليّات، ضمن تعريف جمعيّت‌شناسي، منابع آمارهاي جمعيّتي مورد بحث قرار گرفته است. فصل دوّم به مباحث و شاخص‌هاي مرتبط با توزيع و تركيب جمعيّت اختصاص يافته است. در فصل سوّم، نويسنده موضوع‌هاي مرتبط با پويايي‌شناسي و حركات جمعيّت را به بحث گذاشته و در آن به بحث در ارتباط با موضوع‌هايي چون مرگ‌ومير و جدول عمر، زادولد و باروري، ازدواج و طلاق، مهاجرت و در نهايت رشد و پيش‌بيني جمعيّت پرداخته است. در فصل چهارم، پاره‌اي از شاخص‌هاي اساسي جمعيّتي مثل ميزان، نسبت و احتمال به بحث گذاشته شده و در نهايت، فصل پنجم به موضوع مدل‌هاي جمعيّتي اختصاص يافته است. اين كتاب براي نخستين بار در سال ۱۳۷۲ در شمارگان ۳۰۰۰ نسخه از سوي انتشارات دانشگاه پيام نور چاپ و منتشر شد.

جمعيّت‌شناسي آماري

جمعيّت‌شناسي آماري

رولان پرسا

مترجم: سيّدمحمّد سيّدميرزايي

استقبال عمومي از جمعيّت‌شناسي بي‌وقفه درحال گسترش است. به موازات آن، كساني كه از روش هاي تحليل جمعيّت‌شناسي استفاده مي كنند، بيش از ان است. گروه قابل‌توجّهي از محقّقان و دانش‌پژوهان وجود دارند كه اغلب وقت‌ها تحقيق در مسايل جمعيّتي براي آن‌ها، جنبه‌ي استثنايي دارد. اين كتاب براي آن دسته از كساني كه در جمعيّت‌شناسي غيرحرفه‌اي محسوب مي‌شوند، نوشته شده است. امّا اين به آن معني نيست كه يك كتاب روش‌شناسي كه براي يك غيرمتخصّص نوشته مي‌شود، به سطح نازلي سقوط كند. در كنار تكنيك‌هاي كمّي كه به‌طور دقيق مورد استفاده قرار گرفته‌اند، تفسير و توضيحات زيادي نيز داده شده است كه آن محدوديّت‌ها را جبران و ميدان بُرد روش‌ها را روشن كند. اين كتاب در 9 فصل سازمان يافته است. فصل اوّل به موضوع آمارهاي جمعيّت‌شناسي، فصل دوّم توزيع سنّي و جنسي جمعيّت، و فصل سوّم به تجزيه و تحليل ساخت‌هاي جمعيّت اختصاص يافته است. در فصل چهارم و پنجم نويسنده به ترتيب به موضوع مرگ‌ومير و جدول عمر پرداخته و در فصل ششم موضوع زادولد و باروري مورد بحث قرار گرفته است. فصل هفتم به مطالعه‌ي ساير پديده‌هاي جمعيّتي و در فصل هشتم با عنوان تحوّل جمعيّت مُدل‌هاي جمعيّت، ميزان ذاتي افزايش طبيعي جمعيّت، و تجديدنسل مورد بحث قرارگرفته است. فصل نهم مسايل مرتبط با نمايش گرافيكي و محاسبه‌هاي مربوط به آن را در دستور كار خود قرار داده است. اين كتاب در سال ۱۳۷۱ و در شمارگان ۳۰۰۰ نسخه از سوي مؤسّسه‌ي چاپ و انتشارات آستان قدس رضوي چاپ شده است.

نشست ماهانه‌ي انجمن جمعيّت‌شناسي ايران

عدالت، تعيين‌گرهاي اجتماعي و برنامه‌هاي بهداشت عمومي

نشست ماهانه‌ي انجمن جمعيّت‌شناسي ايران با عنوان " عدالت، تعيين‌گرهاي اجتماعي و برنامه‌هاي بهداشت عمومي" در روز دوشنبه 7/4/1389 ساعت 16 تا 18 با سخنراني دكتر زكريا پزشكي متخصّص پزشكي اجتماعي دانشگاه علوم پزشكي تبريز در سالن كنفرانس انجمن جامعه‌شناسي ايران برگزار خواهد شد. بدين‌وسيله از اعضاي انجمن جمعيّت‌شناسي ايران، دانشجويان كارشناسي ارشد و دكتري جمعيّت‌شناسي و ساير علاقه‌مندان جهت شركت در اين نشست دعوت به عمل مي‌آيد.

داده‌هاي جهاني ازدواج: بازنگري 2008

داده‌هاي جهاني ازدواج: بازنگري 2008

بخش جمعيّت سازمان ملل متّحد

بازنگري 2008 داده‌هاي جهاني ازدواج، توسّط بخش جمعيّت سازمان ملل متّحد آماده شده و مجموعه‌اي به روز و قابل مقايسه از داده‌ها درباره‌ي وضعيّت زناشويي جمعيّت و همين‌طور شمار ازدواج‌ها و طلاق‌ها را براي همه‌ي كشورها و مناطق دنيا به دست مي‌دهد. اين مجموعه از داده‌ها شامل جمعيّت زنان و مردان بر حسب وضعيّت زناشويي، زنان و مردان داراي همسر، زنان و مردان دست‌كم يك بار ازدواج‌كرده و ميانگين سنّ مجرّدان به هنگام ازدواج، شمار سالانه‌ي ازدواج‌ها، ميزان خام ازدواج، شمار سالانه‌ي طلاق‌ها، ميزان خام طلاق و منابع داده‌هاي مورد اشاره مي‌باشد. اين فايل داده‌ در محيط اكسل آماده شده و در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است. براي دسترسي به فايل داده‌هاي جهاني ازدواج بازنگري 2008 اينجا كليك كنيد. 

گزارش سالخوردگي جمعيّت جهان در سال 2009

گزارش سالخوردگي جمعيّت جهان در سال 2009

بخش جمعيّت سازمان ملل متّحد

بخش جمعيّت سازمان ملل متّحد، گزارش سالخوردگي جمعيّت جهان در سال 2009 را منتشر نمود. اين گزارش در پنج فصل سازمان يافته است. فصل اوّل، به تعيين‌كننده‌هاي جمعيّت‌شناختي و سرعت و آهنگ سالخوردگي جمعيّت اختصاص يافته است. در فصل  دوّم، تغيير موازنه‌ي گروه‌هاي سنّي و در فصل سوّم، نمايه‌ي جمعيّت‌شناختي جمعيّت سالخورده مورد بحث قرار گرفته است. فصل چهارم به ويژگي‌هاي اقتصادي ـ اجتماعي جمعيّت سالخورده و در فصل پنجم نتيجه‌گيري آمده است. براي دسترسي به فايل متن كامل اين گزارش به صورت پي دي اف، بر روي لينك  http://www.un.org/esa/population/publications/WPA2009/WPA2009_WorkingPaper.pdf كليك كنيد.

گزيده‌ي مطالعات جمعيّتي

گزيده‌ي مطالعات جمعيّتي

حبيب‌اللّه زنجاني

 روند رو به رشد شهرنشيني در جهان، منجر به ظهور كلان‌شهرهايي شد كه با توجّه به تعدّد و نيز مشتركات موجود بين نمونه‌هاي جهاني آن، زاويه‌اي جديد از موضوعات شهرسازي و معماري را بازگشوده است. كلان‌شهر تهران پديده‌اي است كه سير تحوّل و دگرگوني آن قابل تأمّل است. يكي از طرح‌هاي بسيار مهمّي كه در سال‌هاي اخير در مركز مطالعات و تحقيقات شهرسازي و معماري ايران انجام گرفته، طرح مجموعه‌ي شهري تهران و شهرهاي اطراف آن است كه كلّ استان كنوني تهران را دربر مي گيرد. اين طرح مسايل مربوط به جمعيّت، اسكان و اشتغال و 85 درصد مسايل كالبدي منطقه را با هم مورد مطالعه قرار داده و راه‌كارهاي مناسب مديريّتي و اسكان و استقرار جمعيّت و فعّاليت را به دست مي‌دهد. اين كتاب گزيده‌اي از مطالعات جمعيّتي در طرح مذكور است كه در آن نويسنده تلاش كرده است با استفاده از گزارش‌هاي موضوعي، تصوير مناسبي از مجموعه اطّلاعات مربوط به آن موضوع را به دست دهد. كتاب در پنج فصل سازمان يافته است. در فصل اوّل، جمعيبت منطقه و در فصل دوّم، عوامل مؤثّر بر رشد جمعيّت به بحث گذاشته شده است. فصل سوّم، جريان‌هاي مهاجرتي داخل مجموع و فصل چهارم، ساختار جمعيّت و خانوار منطقه را مورد بحث قرار داده است. در نهايت، در فصل پنجم پيش‌بيني‌هاي جمعيّت مجموعه‌ي شهري تهران ارايه شده است. اين كتاب در سال ۱۳۸۲ و در شمارگان ۲۰۰۰ نسخه از سوي انتشارات مركز مطالعات و تحقيقات شهرسازي و معماري ايران چاپ و منتشر شده است.

سايت جديد انجمن جمعيّت‌‌شناسي ايران راه‌اندازي شد

سايت جديد انجمن جمعيّت‌‌شناسي ايران 

http://www.paiassoc.ir

سايت جديد انجمن جمعيّت‌شناسي ايران راه‌اندازي شد. در اين سايت، علاوه بر اطّلاع‌رساني در زمينه‌ي اخبار و رويدادهاي انجمن جمعيّت‌شناسي ايران، خبرهاي جمعيّتي مرتبط با ساير كشورها و انجمن‌هاي جمعيّت دنيا به اطّلاع علاقه‌مندان مي‌رسد. علاوه بر اين، سايت انجمن جمعيّت ايران داراي قابليّت بسيار خوب كتاب‌خانه‌ي جمعيّت‌شناسي است كه در آن اطّلاعات مربوط به كتاب‌ها، مقاله‌ها و پايان‌نامه‌هاي جمعيّتي در حوزه‌هاي مختلف و به زبان فارسي در اختيار قرار مي‌گيرد. هم‌چنين اين امكان فراهم شده است تا كتاب‌ها و مقاله‌هاي جمعيّتي به زبان انگليسي به علاقه‌مندان معرّفي و در صورت امكان فايل مربوط به آن‌ها در دسترس قرار بگيرد. براي ورود به سايت انجمن جمعيت‌شناسي ايران، بر روي لينك http://www.paiassoc.ir كليك كنيد. هم‌چنين براي دسترسي به امكانات كتاب‌خانه‌ي جمعيّت‌شناسي، لينك http://www.paiassoc.ir/index.php?option=com_booklibrary&Itemid=134 را كليك كنيد. بانك داده‌هاي جمعيّتي، معرّفي مجلّه‌ها و نشريه‌هاي جمعيّتي به زبان‌هاي فارسي و انگليسي، انتشارات انجمن جمعيّت‌شناسي شامل خبرنامه‌ي انجمن، نامه‌ي انجمن جمعيّت‌شناسي ايران و مجموعه‌ي مقاله‌هاي كنفرانس‌ها و سمينارهاي انجمن از ديگر امكانات و قابليّت‌هاي اين سايت است. مديريّت سايت هم‌چنين امكان دسته‌بندي موضوعي پيوندها و لينك‌هاي مفيد مرتبط با مسايل و موضوعات جمعيّتي را فراهم ساخته است. براي اين منظور بر روي لينك http://www.paiassoc.ir/index.php?option=com_weblinks&view=categories&Itemid=137 كليك كنيد.

راهنماي جمعيّت شهرهاي ايران

راهنماي جمعيّت شهرهاي ايران

حبيب‌اللّه زنجاني، سيمين اسلامبولچي مقدّم، تيمور رحماني

 يكي از نيازهاي اوّليه‌ي واحدهاي مختلف برنامه‌ريزي و شهرسازي، دسترسي به آمار و ارقام جمعيّتي شهرهاي كشور و شناخت حدود و تغيير و تحوّل جمعيّتي آن‌هاست. گرچه اين اطّلاعات به صورت پراكنده در نشريات آماري سرشماري‌هاي عمومي نفوس و مسكن در دسترس قرار مي‌گيرد، امّا تنوّع و تعدّد نشريه‌ها و عدم يكساني در تعاريف و مفاهيم مشكلاتي را در دستيابي به اطّلاعات مذكور فراهم مي‌سازد. اطّلاعت مربوط به جمعيّت شهرهاي كشور در اين كتاب در چهار فصل سازمان يافته است. در فصل اوّل، تغييرات شهرها و جمعيّت آن‌ها به تفكيك استان و شهرستان در سرشماري‌هاي عمومي نفوس و مسكن مشتمل بر پنج جدول بررسي شده است. در فصل دوّم، توزيع جمعيّت شهرهاي كشوردر طبقات جمعيّتي به تفكيك استان و شهرستان در سرشماري‌هاي عمومي نفوس و مسكن مشتمل بر پنج جدول ارايه شده است. فصل سوّم به بررسي تغييرات جمعيّت و ميزان‌هاي رشد سالانه‌ي جمعيّت شهرها در محدوده‌ي سال 1375 آن‌ها به تفكيك استان در سرشماري هاي 1375-1345 مشتمل بر 28 جدول پرداخته است. در فصل چهارم، نقاط تبديل‌شده به شهر از سرشماري 1375 تا پايان 1380 مشتمل بر 28 جدول ارايه شده است. چاپ اوّل اين كتاب در سال ۱۳۶۸ و چاپ دوّم آن در سال ۱۳۸۲ از سوي انتشارات مركز مطالعات و تحقيقات شهرسازي و معماري ايران چاپ و منتشر شده است.

كنفرانس جمعيّتي اروپا (EPC 2010)

كنفرانس جمعيّتي اروپا (EPC 2010)

وين، اتريش (۱ تا ۴ سپتامبر ۲۰۱۰)

سايت كنفرانس جمعيّتي اروپا به روز شد. كنفرانس جمعيّتي اروپا (EPC 2010) كه روزهاي 1 تا 4 سپتامبر 2010 (10 تا 13 شهريور 1389) در شهر وين در اتريش برگزار خواهد شد، با استقبال و مشاركت گسترده‌ي جمعيّت‌شناسان و محقّقين اجتماعي در سرتاسر دنيا مواجه شده است. در اين كنفرانس، جمعيّت‌شناسان و محقّقين مسايل جمعيّتي ايران نيز حضور فعّال دارند. مقاله‌هاي ارايه‌شده به دبيرخانه‌ي كنفرانس، هم بر اساس نام خانوادگي و نام نويسندگان مقاله‌ها و هم بر اساس عنوان هر يك از نشست‌هاي كنفرانس بر روي سايت كنفرانس قرار گرفته است. در موارد زيادي، امكان دسترسي به چكيده‌ي مبسوط و يا متن كامل مقاله در زمينه‌هاي مختلف وجود دارد. براي دسترسي به سايت كنفرانس اينجا كليك كنيد. چنانچه مي‌خواهيد به ليست شركت‌كنندگان در كنفرانس دسترسي پيدا كنيد، اينجا و براي دسترسي به نام و عنوان هر يك از نشست‌هاي كنفرانس و مقاله‌هاي پذيرفته‌شده در هر نشست، اينجا را كليك كنيد. اگر قصد داريد از مقاله‌هاي ارايه‌شده توسّط يك فرد خاص اطّلاع حاصل نموده و يا به آن دسترسي پيدا كنيد، كافي است روي كُدهايي كه مقابل اسم هر فرد آمده است، كليك كنيد. در مرحله‌ي بعد، بر روي عنوان مقاله‌ي شخص مورد نظر كليك كنيد، تا چكيده‌ي آن در دسترس شما قرار بگيرد. در اين مرحله، چنانچه بر روي گزينه‌ي See Paper يا See Extended Abstract كليك كنيد، اين امكان فراهم مي‌شود تا به فايل متن كامل مقاله يا چكيده‌ي مبسوط آن دسترسي پيدا كنيد.

مجموعه‌ي مباحث و روش‌هاي شهرسازي: جمعيّت

مجموعه‌ي مباحث و روش‌هاي شهرسازي: جمعيّت

حبيب‌الله زنجاني

اين كتاب با هدف ارتقاء دقّت مطالعات جمعيّت‌شناسي در طرح‌ريزي‌ها و برنامه‌ريزي‌هاي شهري تهيّه شده و در هشت فصل سازمان يافته است. فصل اوّل به طبقه‌بندي شهرها بر اساس ملاك‌هاي مختلف اختصاص دارد و فصل دوّم عوامل اصلي رشد جمعيّت شهرها را بررسي مي‌كند. فصل سوّم به ارزيابي داده‌هاي جمعيّتي و فصل چهارم به ارايه‌ي روش هاي تعديل و تصحيح آن‌ها مي‌پردازد. در فصل پنجم، روش‌هاي برآورد متغيّرهاي جمعيّتي معرّفي و چگونگي برآورد ميزان‌هاي باروري، مرگ‌ومير و مهاجرت تحليل مي‌شود. فصل ششم روش‌هاي برآورد زيرمجموعه‌هاي جمعيّتي و فصل هفتم روش‌هاي مختلف پيش‌بيني جمعيّت را ارايه مي كند و سرانجام در فصل هشتم، موضوع جمعيّت، توسعه‌ي اقتصادي و برنامه‌ريزي‌هاي شهري به اختصار مورد بحث قرار گرفته است. چاپ اوّل اين كتاب در سال ۱۳۶۷ از سوي انتشارات مركز مطالعات و تحقيقات شهرسازي و معماري ايران و چاپ سوّم آن در سال ۱۳۷۶ در شمارگان ۳۰۰۰ نسخه چاپ شده است. كتاب حاضر يكي از منابع بسيار خوب براي درس كاربرد جمعيّت‌شناسي دوره‌ي كارشناسي علوم اجتماعي و نيز كنكور كارشناسي ارشد جمعيّت‌شناسي است.

جمعيّت و توسعه (مجموعه‌ي مقالات)

جمعيّت و توسعه (مجموعه‌ي مقالات)

حبيب‌اللّه زنجاني

اين كتاب در واقع مجموعه‌ي مقالاتي است كه نويسنده در فاصله‌هاي سال‌هاي 1369 تا 1371 در كنفرانس‌ها و مجامع علمي ارايه نموده و يا در نشريه‌ها و مجلّات مختلف به چاپ رسيده است. جمعيّت‌شناسي، دانشي نو بر پايه‌ي انديشه‌اي كهن، جمعيّت كشور و چگونگي توزيع آن در سطح سرزمين، مطالعات جمعيّتي در برنامه‌ريزي‌هاي كالبدي منطقه‌اي، طبقه‌بندي شهرهاي كشور بر پايه‌‌ي اشتغال صنعتي، ضرورت جامع‌نگري در سياست‌گذاري‌هاي جمعيّتي، سياست‌هاي جمعيّتي و چگونگي اثرگذاري آن‌ها بر تقاضاي اشتغال در ايران، جمعيّت و توسعه، جمعيّت و رفاه اجتماعي، جمعيّت و مسكنف جمعيّت و اندازه‌ي مطلوب آن در شهر سالم و مهاجرت و حاشيه‌نشيني موضوعاتي هستند كه در اين كتاب به بحث گذاشته شده‌اند. اين كتاب در سال ۱۳۷۱ از سوي انتشارات مركز مطالعات و تحقيقات شهرسازي و معماري ايران در شمارگان ۵۰۰۰ نسخه چاپ شده است.

جداول مرگ‌ومير ايران براي سال 1375

جداول مرگ‌ومير ايران براي سال 1375

 حبيب‌اللّه زنجاني، طه نوراللّهي

 در اين كتاب، پس از معرّفي روش‌هاي عمده‌ي تهيّه‌ي جدول‌هاي عمر و مقايسه و نقّادي نتايج حاصل از كاربرد آن‌ها در داده‌هاي موجود در ايران، به معرّفي روشي پرداخته مي‌شود كه در عين جديدبودن، احتمال كم‌ترين خطا را دارد و قابل اعمال به زيرمجموعه‌هاي شهري و روستايي كشور و استان‌هاي آن به تفكيك جنس مي‌باشد. روش اصلي انتخاب‌شده در اين كتاب روش تكميل‌شده‌ي مازور توسّط پالمور و پوانسون است. اين كتاب در چهار فصل سازمان يافته است. در فصل اوّل كلّياتي درباره‌ي جدول‌هاي عمر و انواع آن، روش‌هاي تهيّه‌ي جدول‌‌هاي عمر و نيز مدل‌هاي جدول عمر شامل جدول‌هاي عمر مدل سازمان ملل و جدول‌هاي عمر منطقه‌اي كول و دمني آمده است. در فصل دوّم منابع آمارهاي مرگ‌ومير در ايران مورد بحث قرار گرفته است. در فصل سوّم پيشينه‌ي تحقيق و در فصل چهارم نويسندگان به ارزيابي مدل‌ها، انتخاب روش، و تعيين مدل سازگار با داده‌هاي موجود و در دسترس پرداخته‌اند. در پيوست كتاب، جدول‌هاي نهايي مرگ‌ومير به تفكيك جنس در كلّ كشور و استان‌ها و خلاصه‌ي جدول‌هاي عمر به تفكيك جنس در كلّ كشور و استان‌ها ارايه شده است. اين كتاب در سال ۱۳۷۹ و در شمارگان ۱۶۵۰ نسخه توسّط انتشارات مؤسّسه‌ي عالي پژوهش تأمين اجتماعي چاپ شده است.

جمعیّت جهان؛ افسانه‌ای درباره‌ي پول

جمعیّت جهان؛ افسانه‌ای درباره‌ي پول

مريم رفيعي

آینده‌ي بشر به ویژه از لحاظ تعداد نفوس انسانی و تامین نیازهای اوّلیه، موضوعی است که امّا و اگرهای بسیار دارد. عدّه‌ای بر این باورند که هر لحظه از میزان منابع طبیعی جهان با جمعیّت رو به انفجار کاسته می‌شود و گفته‌ي خود را مستند به آمار و ارقام سرسام‌آوری می‌کنند. برخی دیگر تردید دارند که زمین با 8/70 در صد سطح آبی و زمین‌هایی که تنها 73/10 درصد آن برای کشاورزی استفاده می‌شود، و هر روز به مدد علم و فن‌آوری شیوه‌های نوینی در بخش انرژی تجربه می‌کند، پتانسیل تأمین زندگی ساکنان خلاّقش را نداشته باشد. درستی ادّعای هر یک از این دو طیف به واقعی‌بودن آمار گروه اوّل و منطق استدلال گروه دوّم بستگی دارد. سازمان "ائتلاف برای زندگی معنوی"، یک گروه محافظه‌کار و مدافع خانواده در آمریکاست که می‌کوشد نگرش مردم را از طریق بیداری معنوی و توجّه به فلسفه‌ي مسیحیّت تغییر دهد. این مقاله که بر روی سایت سازمان قرار داده شده است، بحران جمعیّت را هیاهویی بی‌اساس عنوان می‌نماید که در راستای اهداف اقتصادی و منافع سیاسی برخی کشورها دنبال می‌گردد.

ادامه نوشته

درباره‌ي برنامه‌ي کنترل جمعیّت در ايران

درباره‌ي برنامه‌ي کنترل جمعیّت در ايران

گفت‌و‌گو با حسين ملك‌افضلي

دکتر حسین ملک افضلى، متولد 1318 و فارغ‌التحصیل رشته پزشکی با تخصص آمار حیاتی از دانشگاه تهران است که تحصیلاتش را در آمریکا ادامه داده است او از سال 1363 وارد وزارت بهداشت شد و مدتی رئیس دانشکده بهداشت بود و از سال 78 معاون پژوهش وزارت بهداشت است. از دکتر ملک افضلی تاکنون 160 مقاله داخلی و بین‌المللی و 15 کتاب منتشر شده است. وی عضو کمیته مشاوران پژوهش در سازمان جهانی بهداشت، کمیته گواهی ریشه‌کنی فلج اطفال در قاهره، رئیس انجمن تنظیم خانواده و ... است.

ادامه نوشته

مقایسه‌ي ماهیّت طلاق در ایران و غرب

مقایسه‌ي ماهیّت طلاق در ایران و غرب

گفت‌وگو با محمّدصادق مهدوي

مطلبی که می‌خوانید، گفت‌و‌گویی است با رویکردی جامعه‌شناسانه که در صدد بررسی عوامل بوجود آورنده طلاق، پیامهای آن واصلاحات قوانین مربوط به خانواده درایران و غرب است. دکتر سید محمد صادق مهدوی متولد 1327 و فارغ‌التحصیل رشته جامعه‌شناسی خانواده و جوانان از دانشگاه وین اتریش است. او از سال 1356 به عضویت دانشگاه شهید بهشتی درآمد و تاکنون در این دانشگاه تدریس می‌‌کند. از دکتر مهدوی تاکنون بیش از بیست مقاله در نشریات علمى-پژوهشی چاپ شده است و حدود 10 ترجمه و تألیف درباره خانواده و جوانان دارد. یکی از نگرانی‌های اخیر در کشور، آمار رو به گسترش طلاق است. برخى، آمار طلاق را در مقایسه با غرب قابل قبول می‌دانند و برخى آن را از لوازم صنعتی شدن به حساب می‌آورند. به هر حال نگاه به وضعیت طلاق در غرب، ظاهراً برای فهم این موضوع در داخل کشور یک کلید مهم و اساسی محسوب می‌شود. بنابراین موضوع بحث را بررسی وضعیت طلاق در غرب و مقایسه آن با ایران قرار می‌دهیم.

ادامه نوشته

ارتقاء مرتبه‌ي علمي دكتر محمّدجلال عبّاسي شوازي

ارتقاء مرتبه‌ي علمي دكتر محمّدجلال عبّاسي شوازي

دكتر محمّدجلال عبّاسي شوازي از مرتبه‌ي دانشياري به استادي يا پروفسوري در جمعيّت‌شناسي ارتقاء يافتند. كسب اين موفّقيّت از سوي استاد عزيزم دكتر عبّاسي شوازي را به ايشان، اعضاي دپارتمان جمعيّت‌شناسي دانشگاه تهران و همه‌ي دانشجويان ايشان در مقاطع كارشناسي، كارشناسي ارشد و دكتري تبريك مي‌گويم. بي‌ترديد، اين شايستگي و ارتقاء مرتبه كه برازنده‌ي دكتر عبّاسي شوّازي است، محصول تلاش‌هاي مستمرّ و صادقانه‌ي ايشان در توسعه‌ي آموزش و پژوهش جمعيّت‌شناسي است. تلاش‌هايي كه در شمار فراوان مقاله‌ها، پروژه‌هاي تحقيقاتي ملّي و بين‌المللي، راهنمايي پايان‌نامه‌هاي جمعيّت‌شناسي در سطوح كارشناسي ارشد و دكتري و از همه مهم‌تر تحقيقات مداوم و پيوسته‌ي ايشان در زمينه‌ي تحوّلات باروري در ايران در يك دوره‌ي تقريباً ۱۰ تا ۱۲ ساله به ثمر نشسته است. بارِ ديگر اين موفّقيّت را تبريك مي‌گويم و از خداوند بزرگ و بلندمرتبه براي ايشان صحّت، سلامت و سربلندي بيش‌تر آرزو دارم.

مردم‎شناسي جمعيّت ايران (2)

مردم‎شناسي جمعيّت ايران (2)

ابراهيم فيّاض

در مقاله هفته گذشته، جمعيت‎شناسي را به عنوان يك علم آماري معرفي و مباني اقتصادي و تئوريك آن را بررسي كرديم. عنوان كرديم كه جمعيت‎شناسان با بررسي بنيان خانواده به اين نتيجه رسيدند كه با تضعيف اين مباني مي‎توانند برنامه‎هايي نظير كنترل جمعيت و مشكلات ناشي از آن را ساماندهي كنند. آن‎ها مطلب را به‎گونه اي صريح و شفافي مطرح نكردند، بلكه با زباني بسيار زيبا و اقناع‎كننده به بيان آن پرداختند، اما بطنش همان از هم پاشيدن خانواده بود. و چنين حالتي معنويت را هم خود به خود از بين مي‎برد. چراكه گفتند بايد روابط آزاد جنسي قبل از ازدواج شكل بگيرد، البته نه با اين بيان، بلكه گفتند ازدواج دير انجام شود. يعني براي اين‎كه بچه كمتر شود، ديرتر ازدواج كنند تا شانس بچه‎دار شدن كمتر ‎شود. معنايش اين مي‎شود كه قبل از ازدواج روابط جنسي آزاد داشته باشند. در اين‎جا چيزهايي مثل پاكي و باكرگي معناي خود را از دست مي‎دهند و جاي آن را فرهنگ ضد‎ باكرگي و ضد اخلاقي مي‎گيرد. به همين دليل از جمله مسائلي كه در جامعه رواج دادند، روابط جنسي قبل از ازدواج بود. متأسفانه اين موضوع را در ايران هم با عنوان ازدواج موقت مطرح كردند، به اين منظور كه خانواده را درهم شكنند.

ادامه نوشته

پيش‌بيني جمعيّت كشور و استان‌ها

پيش‌بيني جمعيّت كشور و استان‌ها

طه نوراللّهي مدير كلّ دفتر آمارهاي جمعيّت، نيروي كار و سرشماري مركز آمار ايران اعلام كردند يك جلسه‌ي سخنراني با عنوان "پيش‌بيني جمعيّت كشور و استان‌ها" در تاريخ 2 تير 1389 از ساعت 30/10 تا 12 در محلّ سالن اجتماعات مركز آمار ايران، طبقه‌ي هفتم برگزار خواهد شد. سخنران اين نشست دكتر حبيب‌اللّه زنجاني استاد دانشگاه و رئيس انجمن جمعيّت‌شناسي ايران خواهند بود.

نشست رئيس و برخي از اعضاي انجمن جمعيّت آسيا در انجمن جمعيّت‌شناسي ايران

نشست رئيس و برخي از اعضاي انجمن جمعيّت آسيا در انجمن جمعيّت‌شناسي ايران

حاتم حسینی

روز شنبه 8 خرداد 1389 انجمن جمعيّت‌‌شناسي ايران ميزبان پروفسور ليلا ويساريا رئيس انجمن جمعيّت آسيا و تني چند از اعضاي انجمن جمعيّت آسيا از جمله پروفسور منير عالم و گوين جونز بود. در اين نشست كه رئيس انجمن جمعيّت‌شناسي ايران، اعضاي هيأت مديره‌ي انجمن و استادان و دانشجويان دوره‌هاي كارشناسي ارشد و دكتري جمعيّت‌شناسي حضور داشتند، از ساعت 4 تا 6 مدعوين به ارايه‌ي سخنراني بر اساس زمان‌بندي تعيين‌شده پرداختند.

ليلا ويساريا، رئيس انجمن جمعيّت آسيا، در سخنراني خود با عنوان "فعّاليت‌ها و برنامه‌هاي آينده‌ي انجمن جمعيّت آسيا" به سابقه‌ي شكل‌گيري و فرآيند تكوين انجمن جمعيّت‌ آسيا اشاره نمودند و گفتند: 60 درصد جمعيّت جهان در آسيا زندگي مي‌كنند، اين در حالي بود كه هيچ انجمن قارّه‌اي وجود نداشت. بحث‌هاي مختلفي در هند، پاكستان و تايلند در ارتباط با ضرورت تأسيس انجمن جمعيّت آسيا صورت گرفته بود كه در تهران به ثمر نشست و به اين ترتيب انجمن جمعيّت آسيا تأسيس شد.

ادامه نوشته

نشست ماهانه‌ي انجمن جمعیّت‌شناسی ایران

نشست ماهانه‌ي انجمن جمعیّت‌شناسی ایران

نشست ماهانه‌ي انجمن جمعیّت‌شناسی ایران در تاریخ 1 خرداد 1389 در محلّ انجمن در دانشكده‌ي علوم اجتماعي دانشگاه تهران برگزار شد. در این جلسه مهندس عبدالعلی‌زاده به ارايه‌ي سخنراني در‌باره‌ي جهانی‌شدن و شهر تهران از منظر جهانی‌شدن پرداختند. عبدالعلی‌زاده ابتدا به تقسیم‌بندی دوره‌های تمدّن بشری پرداختند و در ادامه روند اساسی جهانی‌شدن در زمينه‌هايي چون: گذار از اقتصاد ملّی به اقتصاد جهانی، گذار از جامعه‌ي صنعتی به جامعه‌ي اطّلاعاتی، گذار از تکنولوژی پُرصلابت به تکنولوژی ظریف و برتر و گذار از تمرکز به تمرکز‌زدايی به بحث گذاشتند. جهانی سازی و جهان‌شهرها، جهانی‌شدن نکات اصلی جهانی‌شدن از دیدگاه آرت شولت، ویژگی‌های جامعه‌ي شبکه‌ای از دیدگاه مانوئل کاستلز، مفاهیم کلّی در شبکه‌ي جهانی، نمونه‌هايی از شبکه‌های جهانی، وجوه بارز جهان‌شهرها، طبقه‌بندی جهان‌شهرها و جایگاه شهر تهران در آن طبقه‌بندی‌ها موضوعات ديگري بودند كه سخنران اين نشست به آن‌ها پرداختند.

 در این جلسه ابتدا دکتر محمود قاضی طباطبائی عضو محترم هیأت مدیره‌ي انجمن به معرّفی سخنران جلسه پرداختند و در پایان رئیس انجمن جمعيّت‌شناسي ايران دکتر حبیب الله زنجانی، ضمن برشمردن نکات مهمّ  این بحث از سخنران و حاضران در این نشست تشکر کردند. مشروح این سخنرانی در خبرنامه انجمن منتشر خواهد شد.