اقتصاد بهداشت و سالمندان

ابولقاسم پوررضا، رقيه خبيري نعمتي

چكيده

در اين مقاله، سالمندي در ابعاد مختلف آن مورد بحث قرار مي‌گيرد، تعريف ويژگي‌هاي زندگي سالمندي به لحاظ فردي و اجتماعي و تحوّلات ناظر به سالمندي در رابطه با نگرش به آن و عناصر اصلي تعيين‌کننده‌ي آن توضيح داده و تبيين مي‌شود. بيماري و بار بيماري دوران سالمندي به عنوان يک موضوع محوري در عرصه‌ي اقتصاد سلامت و سالمندان مورد تأکيد قرار مي‌گيرد. هم‌چنين عوامل مؤثّر در رشد سالمندي و سياست‌گزاري‌هاي ناظر بر آن و مسؤليّت سياست‌گزاران در اين خصوص تحليل مي‌شود. در مجموع و در نهايت، تلاش بر اين خواهد بود که سالمندي، ناتواني و هزينه‌هاي مراقبت‌هاي طولاني مدّت در جدول مسايل و پديده‌هاي اجتماعي از جمله کيفيّت ارتباط متقابل بين سالمندان و جامعه و نگرش به سالمندي و عواقب آن و هم‌چنين تضاد نسل‌ها مورد توجّه و بحث قرار گيرد. گفتني است سازمان جهاني بهداشت در آوريل 1995 برنامه‌اي را در زمينه‌ي سالمندي و سلامت راه‌اندازي کرد و در آن بيش از سالمندي بر سالم پير‌شدن تأکيد نمود. اجزاي کليدي برنامه شامل: فراهم‌کردن و تقويّت اطّلاعات پايه، نشر و تبادل اطّلاعات، حمايت، طرّاحي و سازمان‌دهي برنامه‌هاي جامعه‌نگر، پژوهش، آموزش و توسعه‌ي سياست‌ها و خطّ‌مشي‌ها بود و هدف غايي تمام اين برنامه‌ها پيشبرد سلامت عمومي و ارتقاي کيفيّت زندگي، به ويژه در سالمندي مي‌باشد که تا حدودي چارچوب مقاله‌ي حاضر از آن متأثر است. ما نياز به بازبيني جامعي از نگرش موجود به سالمندي، بهداشت سالمندان و نقش آنان در خانواده و جامعه داريم. اميد است که اين بازبيني موفّق به تغيير نگرش‌هاي غلط در مورد سالمندان شود. هم‌چنين از اين طريق بايد سالمندان موفّق به ادامه‌ي زندگي پر بار، آگاه از جايگاه و نقش با اهميّت خود در جامعه شوند. ارايه‌ي نقطه نظراتي از بزرگان عالم انديشه و ادبيات مکتوب ملّي و بين‌المللي البتّه به تبيين ابعاد سالمندي و روشن‌تر‌نمودن نقاط تاريک آن در اين خصوص به ما کمک خواهد کرد. در مجموع، با نگرش جامع به مسأله ي سالمندي و سالمندان، انتظار مي‌رود که ارايه‌ي تصويري نسبتاً جامع از وضعيّت موجود، جستجو براي کشف خلاءهاي موجود در عرصه‌هاي شناخت و ارايه‌ي خدمات براي بخش وسيعي از جمعيّت رو به رشد سالمندي ميّسر و مقدور گردد. اين مقاله در نشريه‌ي "سالمند"، شماره‌ي ۲، پاييز ۱۳۸۵، صص ۸۷-۸۰ چاپ شده است. براي دسترسي به فايل متن كامل مقاله به صورت پي دي اف، اينجا كليك كنيد.